Trang chủBKTT Thiếu nhiBKTT Phổ thôngBKTT Nâng caoBKTT Tổng hợpVăn minh thế giớiKhám phá & Phát minhCác nướcĐại từ điểnMultimediaHướng dẫn  
 
 
Tiêu điểm
Pulsar, một đồng hồ thiên...
Vũ trụ nguyên thủy - một máy...
Niên đại địa chất
Những tia lazer vô tuyến thiên...
Quá trình tiến hóa của các ngôi sao
Vạch 21 centimét của nguyên tử...
Những giây phút đầu tiên
Kỹ thuật vô tuyến phục vụ...
Sự tìm kiếm chất đen - thấu...
Những người được giải thưởng...
Thư viện ảnh
Rất hấp dẫn & phong phú
Hấp dẫn
Bình thường
Ít thông tin, kém hấp dẫn
 
  
Bạn chưa đăng nhập!
 Trí tuệ Nhân loại   Hỏi đáp Đông-Tây


438

            ĐỘC GIẢ: So sánh quyển Hán-Việt tự điển của cụ Thiều Chửu với quyển Hán-Việt từ điển của cụ Đào Duy Anh, trong bài Trả lời bài “Trả lời..." của Nguyễn Quảng Tuân đăng trên báo Văn nghệ (Hà Nội) số 40 năm 1997, ông Đào Thái Tôn có viết như sau: ''Ông đừng nên chỉ dựa vào cuốn Từ điển của Thiều Chửu, vì cuốn này sơ lược lắm. Ông nên dùng thêm ít ra là Từ điển của Đào Duy Anh thì hơn''. Có ngờ đâu việc tranh luận giữa hai nhà nghiên cứu lại đụng chạm đến cả công trình của hai vị tiền bối. Xin cho biết đây chỉ là giận cá chém thớt hay quả thực quyển tự điển của cụ Thiều Chửu còn ''sơ lược lắm''.

            AN CHI: Chúng tôi hoàn toàn không dám nghĩ rằng Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu là một quyển sách ''sơ lược”. Riêng với mấy thí dụ mà ông Đào Thái Tôn đã đưa ra trong bài viết của ông thì chúng tôi thấy rằng Thiều Chửu đã cẩn thận hơn và đúng hơn Đào Duy Anh. Xin phân tích cụ thể như sau.

            1. Về chữ  thì Đào Duy Anh phiên là ''khoái" còn Thiều Chửu lại phiên là ''quái'' nhưng chính cách phiên của Thiều Chửu mới đúng với phiên thiết. Theo Khang Hy tự điển thì Đường vận, Tập vận, Vận hội, Chính vận đều cho âm của nó là ''cổ ngoại thiết”, vậy nó phải được đọc là ''quái”. Âm mà Đào Duy Anh cho là âm Hán Việt thông dụng còn âm mà Thiều Chửu cho lại là âm Hán Việt chính thống vì nó theo sát cách phiên thiết trong tự thư vấn phản ánh cách phát âm của đời Đường. Rất có thể là k(w), viết thành q(u), của quái  (trong quái chá nhân khẩu) đã biến thành kh dưới áp lực của một từ vừa cận âm vừa cận nghĩa với nó là khoái  trong khoái lạc, sảng khoái.

            2. Về chữ  Đào Duy Anh phiên là ''chá" và có chú thích là xem thêm âm "chích", rồi tại âm ''chích” thì ông viết: ''Cũng đọc là chá, như chá-khoái, hoặc đọc là cứu (Chúng tôi nhấn mạnh - AC), như châm-cứu". Còn Thiều Chửu thì ghi âm của chữ này là ''chích'' và giảng là ''nướng”. Đúng là với nghĩa này thì chữ đang xét có hai âm: chích chá. Cả hai âm này đều được ghi nhận trong từ điển của Trung Hoa. Chẳng hạn, Khang Hy tự điển ghi: ''chi thạch thiết, âm chích (...) hựu chi dạ thiết, nghĩa đồng'', ý rằng chữ này có âm chích, lại có âm chá và với cả hai âm này nó đều có nghĩa là nướng. Vậy, về điểm này, cả Đào Duy Anh lẫn Thiều Cửu đều đúng. Nhưng Thiều Cửu đã dừng lại đúng chỗ cần dừng còn Đào Duy Anh thì lại đi xa hơn nên mới sai vì ông còn nói thêm rằng chữ  ''hoặc đọc là cứu, như châm-cứu''. Thực ra, ở đây Đào Duy Anh đã nhầm chữ chá  với chữ cứu  do tự dạng na ná với nhau, như chyữ tác  với chữ tộ  hoặc chữ ngộ  với chữ quá . Tuy cả hai đều có chữ hỏa  ở dưới nhưng phần trên của chữ chá (chích) là chừ nhục  viết thành  còn phần trên của chữ cứu thì lại là chữ cửu . Vậy chữ  không bao giờ có âm ''cứu'' như Đào Duy Anh đã nhầm lẫn.

            3. Về chữ , Đào Duy Anh phiên là ''tiếm'' còn Thiều Chửu thì phiên là ''thiết'' rồi giảng rõ như sau: ''Thiết thoát  giảo hoạt, tục mượn (chữ  - AC) dùng làm chữ tiếm . Vì vậy mà sách của Thiều Cửu ghi nhận cả chữ  còn sách của Đào Duy Anh thì không có chữ này mặc dù chính nó mới đúng là chữ ''tiếm” chánh gốc. Thiều Cửu đã xử lý rất đúng vì  và  là hai chữ hoàn toàn riêng biệt, thanh phù của chữ trước là thế  còn thanh phù của chữ sau lại là tiếm  (cũng đọc tiềm hoặc thảm), có khi cũng được dùng thay cho .

            Về chữ , sau khi cho âm ''thiết'', Khang Hy tự điển còn ghi rõ: ''Tục dĩ  chi  vi  chi  phi thị, nghĩa là ''tục lấy chữ thiết  trong thiết thoát làm  chữ tiếm  trong du tiếm là không đúng''. Từ hải cũng lưu ý như sau: ''Thích yết thiết, âm thiết, tiết vận; dữ  dị'', nghĩa là ''thiết âm là thích yết, đọc là thiết, thuộc vận tiết, khác với chữ ”. Từ nguyên cũng cho âm thiết rồi ghi thêm: ''Tục dĩ vi  chi  phi'', nghĩa là ''tục lấy (chữ thiết) làm chữ tiếm trong du tiếm là sai''. Hình âm nghĩa tổng hợp đại tự điển, tại chữ tiếm  cũng đã chú rằng  hình tự nhi âm nghĩa quýnh biệt'', nghĩa là ''chữ tiếm, chữ thiết tự hình na ná nhau nhưng âm và nghĩa khác hẳn''.

            Cứ như trên thì  là hai chữ hoàn toàn khác nhau cho nên lấy chữ sau thay cho chữ trước là sai và tuy thực tế vẫn có người làm như thế nhưng đó rõ ràng là một cách dùng không chuẩn. Từ điển của Trung Quốc hiện nay vẫn dùng hình thức chuẩn là  cho chữ tiếm. Trong khi Hán-Việt từ điển của Đào Duy Anh đã lấy chữ thiết  làm chữ tiếm  và bỏ qua hẳn chữ tiếm chánh gốc thì Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu đã phân biệt rõ ràng hai chữ đó và đã dùng đúng hình thức chuẩn cho chữ tiếm. Điều này chứng tỏ là nó không ''sơ lược” chút nào.

            Ngay cả so với Từ điển Hán Việt hiện đại (Nxb Thế giới, Hà Nội 1994) mà Đào Thái Tôn có nhắc tới, với những thí dụ mà tác giá này đã nêu ra là chữ  và chữ  thì Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu vẫn chính xác hơn. Theo lời của Đào Thái Tôn thì trong Từ điển Hán Việt hiện đại, ''các nhà từ điển đọc cả hai chữ hoằng, chú âm Bắc Kinh là hóng". Nhưng âm của chữ trước là ''hoành" vì thiết âm của nó là ''hộ manh'', "hồ manh" (đều = hoành) còn của chữ sau lại là ''hoằng” vì thiết âm của nó là ''hồ quăng'' (= hoằng), đọc là "hoặc bình thanh (cũng = hoằng). Chính vì âm của hai chữ thực sự khác nhau cho nên trong Quảng vận chữ  mới thuộc vận bộ canh  mà chữ  thì lại thuộc vận bộ đăng . Còn hiện tượng âm Hán Việt khác nhau đã trở thành đồng âm trong âm Bắc Kinh là chuyện hoàn toàn bình thường. Thí dụ: âm Bắc Kinh của 6 chữ   và  đều là mò nhưng âm Hán Việt của chúng lại là: ma, mạt, mạc, mạch, mặc một. Có thể kể ra hàng loạt thí dụ như thế. Vì âm Hán Việt của chúng khác nhau hẳn hoi như đã chứng minh nên Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu mới ghi âm hoành cho chữ trước và hoằng cho chữ sau và chính từ điển của Đào Duy Anh cũng đã làm như thế. Vậy rõ ràng là trong trường hợp đang xét thì Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu chính xác hơn Từ điển Hán Việt hiện đại.

            Tóm lại, Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu không hề ''sơ lược", càng không phải là "sơ lược” lắm. Còn sở dĩ nó không có nhiều mục từ bằng Hán-Việt từ-điển của Đào Duy Anh thì chỉ là vì tính chất của hai quyển lại khác nhau. Thiều Chửu gọi sách của mình là tự điển nên ông chỉ giảng các chữ lẻ (đơn tự) mà thôi còn Đào Duy Anh thì gọi sách của mình là từ điển nên ngoài 5.000 đơn tự ra, ông còn giảng thêm đến 40.000 từ ngữ nữa. Quyển sau nhiều hơn quyển trước chính và chỉ là nhờ ở điểm này chứ nếu chỉ kể đơn tự thì Thiều Chửu đã giảng đến hơn 8.000 chữ trong khi Đào Duy Anh chỉ giảng có 5.000. Còn nếu xét theo lời giảng đối với từng đơn tự thì dứt khoát Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu không thua Hán-Việt từ-điển của Đào Duy Anh.

Xem thông tin tác giả tại đây    Phản hồi

 Trí tuệ Nhân loại   Hỏi đáp Đông-Tây
Những chỗ sai trong quyển Việt sử diễn âm do Nguyễn Tá Nhi phiên âm
Về chữ Nho trong Nho giáo
Hán-Việt từ điển của Đào Duy Anh và Hán-Việt tự điển của Thiều Chửu
“Thiếu đói” có nghĩa là thiếu thốn đói nghèo hay không?
"Hòa Thân" hay "Hòa Khôn"
Về hai câu liên quan đến Toa Đô và Ô Mã Nhi trong Bình Ngô đại cáo
Từ nguyên của từ “thầy”.
Mấy chữ Hán bị viết sai ở bìa sách Quảng Nam - Đất nước và con người của Nguyễn Q. Thắng.
Bụi hồng hay là vùi nông?
Duyệt theo chủ đề
BKTT Thiếu nhi
BKTT Phổ thông
BKTT Nâng cao
BKTT Tổng hợp
BKTT Phụ nữ
Văn minh thế giới
Khám phá & Phát minh
Từ điển
Các nước
Đất nước Việt Nam
Lịch sử & Văn hoá Thế giới
Hiện tượng bí ẩn & kỳ lạ
Tử vi và Phong thuỷ
Danh nhân Thế giới
Danh ngôn nổi tiếng
Trí tuệ Nhân loại
Thơ ca & Truyện ngắn
Ca dao Tục ngữ
Truyện cổ & Thần thoại
Truyện ngụ ngôn & Hài hước
Học tập & Hướng nghiệp
Giải trí - Game IQ - Ảo thuật
Câu đố & Trí thông minh
Cuộc sống & Gia đình
Hoạt động Thanh thiếu niên
Trang chủ  |  Danh ngôn nổi tiếng  |  Danh nhân Thế giới  |  Từ điển  |  Câu hỏi - ý kiến
© 2007-2012 www.bachkhoatrithuc.vn. All rights reserved.
Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử tổng hợp trên Internet số 1301/GP-TTĐT, cấp ngày 30/11/2011.
Công ty TNHH Dịch Vụ Trực Tuyến Polynet Toàn Cầu Làm web seo top google